De avonden worden donkerder, de ochtenden kouder, en veel baasjes trekken nu pas voor het eerst dit jaar een jas aan voor de wandeling. Over je hond denk je misschien minder snel na: hij heeft toch een vacht? Dat klopt, maar die vacht beschermt veel minder dan je zou hopen. Vanaf een bepaalde temperatuur voelt je hond de kou net zo goed als jij, en bij sommige rassen gebeurt dat al eerder dan je zou verwachten.
Bij welke temperatuur wordt het al oncomfortabel
Volgens de Nederlandse huisdierensite Tractive begint het voor de meeste honden al bij 7 graden oncomfortabel aan te voelen. Zakt het kwik naar 0 graden of lager, dan kunnen honden met een dunne vacht, puppy's, oudere honden en zieke dieren beter niet lang buiten blijven. Onder de -7 graden lopen honden risico op onderkoeling en bevriezingsverschijnselen aan oren en poten. Ter vergelijking: de normale lichaamstemperatuur van een hond ligt tussen de 38 en 39 graden, dus het verschil met de buitentemperatuur is al snel groter dan bij ons.
Dat is het spiegelbeeld van wat er in de zomer gebeurt: dan lees je bij ons hoe je hittestress bij je hond herkent, in de winter draait het om precies het omgekeerde probleem.
Deze honden voelen de kou het eerst
Niet elke hond is evenveel gevoelig voor kou. Kleine honden, kortharige of naakte rassen, puppy's, senioren en honden met een medische aandoening of gewrichtsklachten voelen het als eerst, meldt Tractive. Ook rassen als de dobermann, de boxer en de greyhound hebben relatief weinig onderhuids vet en vallen in die groep. Een woordvoerder van het Landelijk Informatiecentrum Gezelschapsdieren (LICG) voegt daar in een artikel van Radar (AVROTROS, 25 januari 2025) aan toe dat vooral naakte honden en kleine kortharige rassen zoals de chihuahua en de dwergpinscher sneller warmte verliezen ten opzichte van hun lichaamsgewicht.
Zo zie je dat je hond het koud heeft
Je hond zegt niet met woorden dat hij het koud heeft, maar zijn lichaam doet dat wel. Rilt hij, dan is het al te koud en had je eigenlijk al naar binnen moeten gaan, legt Tractive uit. Andere signalen: een opgetrokken, ineengedoken houding, steun zoeken tegen je benen, of herhaaldelijk zijn pootjes optillen tijdens het lopen, voegt Royal Canin toe op de Nederlandse website. Blijft hij telkens bij de deur staan en wil hij steeds naar binnen, dan is dat ook een duidelijk signaal. Een simpele vuistregel van Royal Canin: is het voor jou te koud, dan is het dat voor je hond waarschijnlijk ook.
Jasje of pootjes beschermen, wat heeft echt zin
Volgens de LICG-woordvoerder in dat Radar-artikel heeft een jas vooral zin bij naakte honden, kleine kortharige rassen, puppy's, senioren en zieke honden. Past de jas goed en belemmert hij de bewegingsvrijheid niet, dan kan je hond er gewoon mee lopen, al moet je hem er wel geleidelijk aan laten wennen. Een capuchon of bontrand kunnen beter, die hinderen het zicht en verwarren andere honden eerder dan dat ze helpen.
Pootjeslaarsjes zijn volgens diezelfde bron meestal niet nodig. Ze helpen vooral als er veel haar tussen de pootkussentjes zit waar sneeuw aan vastklontert, of als je hond gevoelige of beschadigde kussentjes heeft. Bij een gezonde hond met intacte kussentjes is instrijken met een beetje vaseline voor de wandeling en afspoelen met lauw water erna meestal voldoende. Dat is dezelfde reden waarom we eerder al schreven hoe je checkt of het asfalt te heet is voor je hond in de zomer: de pootjes zijn het hele jaar door het meest kwetsbare onderdeel.
Het gevaar van strooizout dat veel baasjes missen
Zodra de temperatuur onder nul duikt, strooit de gemeente zout op straten en fietspaden. Dat zout blijft aan de pootjes plakken, en je hond likt het er vervolgens zelf weer af. Volgens Dierenarts.nl, aangehaald in een artikel van Radar (AVROTROS, 20 januari 2024), kunnen vergiftigingsverschijnselen optreden vanaf 1,9 gram zout per kilogram lichaamsgewicht, en wordt het pas vanaf 3,7 gram zout per kilogram lichaamsgewicht mogelijk levensgevaarlijk. Klachten zoals braken, diarree en uitdroging kunnen tot 72 uur na blootstelling ontstaan. Vooral kleine honden en puppy's lopen eerder risico, simpelweg omdat hun lichaamsgewicht lager is.
De oplossing is simpel: spoel de pootjes na elke wandeling over gestrooide stoepen af met lauw water en droog ze goed. Zo voorkom je dat je hond het zout er zelf vanaf likt.
Zo pas je je wandelingen deze winter aan
Je hoeft niet elke wandeling te schrappen zodra het guur wordt, maar wel slimmer te plannen. Houd wandelingen korter als het echt koud wordt, droog je hond meteen af als hij nat is geworden, en zorg voor een warme, droge slaapplek uit de wind als hij buiten slaapt. Omdat de dagen nu ook merkbaar korter worden, is dit ook het moment om te checken of je hond zichtbaar genoeg is tijdens de avondwandeling, want kou en duisternis vallen dit seizoen vaak samen. Let op rillen, een opgetrokken houding of een hond die telkens naar binnen wil, en bouw de buitentijd dan af. Zo blijft wandelen de hele winter een feestje in plaats van een beproeving.